R e g i o

Glasgow

Voor hogeschoolvoetbal hoef je niet naar Schotland. Maar als echte liefhebber kom je met name in Glasgow flink aan je trekken. Welke andere stad in Europa kan bogen op drie voetbaltempels van formaat en een schat aan voetbalhistorie?

Geen stad zo verdeeld op voetbalgebied als Glasgow. Vergeleken met de haat die de fans van Rangers en Celtic ten opzichte van elkaar koesteren, is de aversie van Feyenoord-fans richting Ajax-getrouwen slechts kinderspel. Rond de wedstrijden tussen groen-wit (Celtic) en blauw (Rangers) hangt van oudsher een grimmige sfeer, hoewel het de laatste jaren niet echt meer uit de hand loopt. Toch moeten de spelers van beide aartsrivalen uitkijken in welk deel van de stad ze zich begeven, om scheld- of vechtpartijen te voorkomen.
Uiteraard draait in Glasgow alles om Celtic en Rangers, maar wie verder kijkt dan 'The Old Firm' lang is, ziet nog meer moois op voetbalgebied. Buiten de slagschaduw van de grote twee gedijen in de luwte nog een paar voetbalclubs die op bescheiden wijze hun sporen hebben verdiend. Met al zijn monumentale stadions, clubs en pubs is Glasgow een bezoek van de voetbalfan meer dan waard.
 

Glasgow

Schotland

Vliegveld: Glasgow International Airport
Plaats: Glasgow
IATA code: GLA
www.glasgowairport.com

Timezone
De timezone van Glasgow is Europe/London.

Betaalmiddel
In Verenigd Koninkrijk is de officiële munteenheid de Pond Sterling. Valutacode GBP.

Landnummer
Het landnummer is het nummer dat je gebruikt voor internationale telefoongesprekken. Om vanuit Nederland een telefoonnummer in Verenigd Koninkrijk te bellen of sms’en toets je voor het telefoonnummer +44 of 0044.

Celtic FC

Celtic Park

Op eenzame hoogte
VOETTOCHT NAAR HET PARADIJS

Het is verreweg het mooiste stadion van Schotland; een glanzende parel in een verder wat doffe omgeving. Celtic Park, ook wel luisterend naar namen als 'Parkhead' of simpelweg 'Paradise', is met zijn 60.000 stoeltjes zelfs een van de grootste stadions van het Verenigd Koninkrijk. Door de steile opzet van de tribunes raak je al snel betrokken bij hetgeen op het veld gebeurt. Dat geeft een special sfeer; er zijn verhalen bekend dat spelers tijdens het spelen van 'The Old Firm' elkaar niet konden verstaan door het lawaai dat van de tribunes rolde.
Neem de tijd voor een lange wandeling vanuit het centrum van de stad naar het stadion. De omgeving lijkt zo weggeslopen uit een aflevering van Netflix-hitserie Peaky Blinders. Aan de gebouwen zit weinig opsmuk, de huizen zijn troosteloos en de pubs lijken allemaal op elkaar. Op dagen dat 'The Old Firm' gespeeld wordt, veranderen die in geheimzinnige uitspanningen waarbinnen op sekteachtige wijze bijvoorbeeld de daden en deugden van de IRA worden bezongen.
Wie wat minder politiek bezig wil zijn, kan zich vervoegen bij echte Celtic-pubs als Bar 67, de volledig in het teken staat van 'The Lisbon Lions' in 1967, als eerste Britse winnaar van de Europacup voor landskampioenen. Of loop even binnen bij The Hoops, een pub die in november 2015 een aanval van Ajax-hooligans weerstond. Ze zijn alle gelegen aan de Gallowgate, en doorgaande weg die na een wandeling van ruim een halfuur vanzelf uitmondt in Celtic Park, het prachtige stadion dat al bijna 130 jaar op dezelfde plek te vinden is, maar in die periode flink werd gemoderniseerd.
Op een enorme clubshop na valt er rond het stadion niet bar veel te beleven. De omgeving van Celtic Park kan de vergelijking met de demarcatiezone tussen Noord- en Zuid-Korea glansrijk doorstaan. Pubs zijn er niet, alcohol wordt er niet geschonken en de inwendige mens wordt er sowieso niet bepaald verwend. Vanuit een paar afzichtelijke caravans wordt etenswaar aangeboden waar enkel de Schotten, gewend als ze zijn aan gruwelgerechten als haggis (gekookte schepeningewanden) en glazige fish-and-chips, niet hun neus voor ophalen, met de Killie Pie (pastei gevuld met onbestendig vlees) als favoriet.

Boekenhemel
(ON)SMAKELIJKE TWISTEN

Toen Maurice 'Mo' Johnston in 1989 besloot het katholieke nest te verruilen voor het protestantse, werd hem dat door beide kampen niet in dank afgenomen. Johnston, die niet eens rechtstreeks overstapte van Celtic naar Rangers, maar via een tussenstap bij het Franse FC Nantes, werd bedreigd en bij zijn ouders werden de ramen ingegooid. Als de aanvaller scoorde voor Rangers, werd dit door de eigen fans niet meegeteld in de uitslag.
Dit soort (on)smakelijke twisten zijn terig te vinden in het boek Hampden Babylon: Sex and scandals in Scottish Football. Met heel veel geluk vind je het terug in de werkelijk waar sensationele boekenzaak Voltaire & Rousseau op de Otago Lane, waar alle (veelal tweedehands) lectuur zonder enige logica op grote stapels ligt.
Pay-off van deze winkel-met-huiskat: 'Je vindt waarschijnlijk nooit wat je zoekt, maar grote kans dat je wel drie andere fascinerende boeken tegenkomt.'
In het naburige, op Tsjechische leest gestoelde theehuis Tchai-Ovna kun je op je gemak doorbladeren wat je nou uiteindelijk aangeschaft hebt.

Stadioncapaciteit: 60.832
The Celtic Way, Boedapest
www.celticfc.net

Loop op de terugweg van Celtic Park langs de Wellpark Brewery (Duke Street 161), waar al 450 jaar streekbier Tennent's wordt gebrouwen. Een tour, mét een pint of lager, kost tien pond.

Local legend 

Rockster Rod Stewart (1945) is Londenaar van geboorte, maar kind aan huis bij Celtic Park. Zijn liefde voor de club bezingt hij in de hit You're in My Heart, maar kwam nog wel het best tot uiting na de legendarische 2-1 overwinning van Celtic op Barcelona in 2012: Stewart, zelf ooit een blauwe maandag op proef bij Brentford FC, huilde tranen van geluk. YouTube-waardig. 

Rangers FC

Ibrox Stadium

Op eenzame hoogte
WE ARE THE PEOPLE

Om één reden spreekt Rangers meteen al tot de verbeelding: het is de club die wereldwijd de meeste prijzen in de kast heeft, waaronder 54 (!) landstitels. Maar eerlijk is eerlijk: het niveau van het gebodene is sinds de milleniumwissel achteruitgehold, zeker na het faillissement en de daarmee gepaard gaande degradatie naar het vierde niveau in 2012.
Toch schalt voorafgaand aan elke thuiswedstrijd Tina Turners You're simply the best door de speakers van Ibrox, het iconische complex van Rangers met een prachtig - uit rode bakstenen opgetrokken - hoofdgebouw.
Ook We are the people wordt nog steeds uit volle borst meegezongen in een poging om het superioriteitsgevoel dat leeft in het protestantse deel van Glasgow te onderstrepen. Dat Celtic in 2019 een recordserie van acht landstitels op rij realiseerde, wordt voor het gemak maar genegeerd. "The Gers" zijn inmiddels terug op het hoogste niveau en drongen al weer eens door tot de groepsfase van de Europa League. De hunkering naar een machtsovername proeven op Ibrox, waar de metro voor de deur stopt en de omgeving qua pubdichtheid helemaal klopt, is een belevenis.
 

Stadioncapaciteit: 50.817
150 Edmiston Drive, Glasgow
www.rangers.co.uk

KLM en easyJet vliegen vanuit Amsterdam op Glasgow. 'The Old Firm' is steevast uitverkocht, tenzij je bereid bent voor 1.000 euro wat te ritselen. Andere wedstrijden zijn wat toegankelijker (en ook leuk!).

Held op sokkel
THE 1971 IBROX DISASTER

Ga op tijd naar het stadion en loop voor de wedstrijd even langs het standbeeld van John Greig, op de hoek van de Bill Struth Main Stand en de Copland Stand. Wat lijkt op een eerbetoon aan de Rangers-legende is in werkelijkheid een monumentje voor een van de grootste stadionrampen uit de geschiedenis van het Verenigd Koninkrijk. Nadat Rangers in 'The Old Firm' van 2 januari 1971 in de slotminuten op achterstand én weer op gelijke hoogte was gekomen, ontstond bij uitgang 13 een opstopping onder de supporters die al op weg naar huis waren. In het gedrang dat volgde, kwamen 66 mensen om het leven, het jongste slachtoffer was negen jaar. Op de sokkel van het standbeeld van toenmalig Rangers-aanvoerder Greig vind je de 66 namen terug.

De laatste halte
THE QUINTESSENTIAL RANGERS PUB

Als je de metro naar het stadion neemt en bij halte Ibrox weer omhoogkomt, knal je er zo ongeveer tegenaan: The Louden Tavern, dé laatste halte voor het stadion. Blauw is hier niet alleen de kleur van het interieur, blauw is ook de clientèle die er sneller dan het geluid het schuldloze bier wegklokt. De muren zijn behangen met foto's van Rangers-legendes, onder wie landgenoten als Mols, Numan en Ricksen.
Wie zich echt Schot onder de Schotten wilt voelen, neemt de plaatselijke variant van onze kopstoot (bier met jenever): bier met whiskey. Na een paar glaasjes zul je merken dat de verstaanbaarheid van de Schot met sprongen vooruitgaat. De kans op een letterlijke kopstoot, 'a Glaswegian kiss', neemt in sommige pubs eveneens toe. 

Queen's Park FC

Hampden Park

De Schotse lieverdjes
TROUW AAN DE STATUTEN

Het tafereel doet nog het meest denken aan de tijd dat FC Amsterdam in het Olympisch Stadion speelde voor een handjevol getrouwen. Transporteer deze situatie naar Glasgow en dan stuit je op een laagvlieger (Queen's Park) in een immens stadion (Hampden Park).
Als er 500 belangstellenden komen opdraven bij de thuisduels van 'The Spiders', nou, dan is het al veel.
Maar Queen's Park is niet zomaar een club. Het is de oudste (uit 1867) nog bestaande club van Schotland, in wiens statuten is opgenomen dat alle spelers op amateurbasis uitkomen en dus salaris noch winstpremie ontvangen.
Het bijwonen van een thuisduel is een verwennerij op zich. Niet zozeer vanwege de potjes tegen Cowdenbeath of Albion Rovers, maar om de gelegenheid Hampden park te bekijken, het nationale stadion van de Schotten waar in 1937 ooit ruim 149.000 mensen samendromden voor Schotland-Engeland. Ook vormde het stadion, nabij treinstation Mount Florida, drie keer het decor voor een Europacup I/Champions League-finale, waarbij de eerste in 1960 (Real Madrid-Eintracht Frankfurt 7-3, met vier goals van Puskás en drie van Di Stéfano) het meest tot de verbeelding spreekt.


Stadioncapaciteit: 51.866
Letherby Drive, Glasgow
www.queensparkfc.co.uk

Primeur op een cricketveld
ICONISCH ZWART-WIT

De zwart-wit gestreepte shirts van Queen's Park zijn een eerbetoon aan het voetbal uit een ander tijdperk. De eerste voetbalvereniging van het land had in de beginperiode grote plannen. Zo organiseerde het op 30 november 1872 de allereerste interland ter wereld, die tussen Schotland en Engeland. Op een cricketveld nam een volledig uit spelers van Queen's Park bestaand elftal het op tegen de zuiderburen. De 0-0 werd gevierd als een overwinning. Een recent jubileumshirt van Queen's Park vind je, tenzij uitverkocht, in het lokale Sports Direct-filiaal. Daar hebben ze ook veel retrotenues aan de hangers.

Off the pitch

Edinburgh
STAD VAN HARRY & MARK

Wie iets meer tijd heeft, moet zeker even de trein pakken naar Edinburgh, om de rauwheid van Glasgow in te ruilen voor de elegantie en de eeuwenoude uitstraling van de stad die J.K. Rowling inspireerde to het schrijven van haar Harry Potter-reeks. Vanaf het kasteel dat boven de stad uittorent, heb je een prachtig uitzicht over de omgeving. Pik de derby Heart of Midlothian versus Hibernian, voor het gemak afgekort tot 'Hearts-Hibs', mee. Laat in de nabijheid van 'Hearts'-fans dan even de naam vallen van Mark de Vries, die in 2002 de derby besliste met liefst vier treffers. De kans is groot dat spontaan het lied De Freeze, De Freeze, De Freeze is on fire wordt aangeheven.

Partick Thistle
TELEFOONCEL

Probeer je maar eens te onderscheiden in een stad die al drie voetbaltempels kent. Toch is, naast Hampden Park, Ibrox en Celtic Park, ook Firhill Stadium een bezoekje meer dan waard. Al sinds 1909 is dit het onderkomen van Partick Thistle.
Neem de metro naar halte St. George's Cross, sla linksaf Maryhill Road in, duw bij The Woodside Inn nog even een pint achter de huig en dan rijst aan de rechterkant het onderkomen van de derde club van Glasgow op. Na vijf jaar Premier League degradeerde Partick in 2018 naar het tweede niveau. 
Echt veel fans heeft de club trouwens niet. Al jarenlang doet de grap de ronde dat supportersbijeenkomsten worden georganiseerd in een telefooncel.

Museumtip
HAMPDEN ROAR

Als je toch in de buurt van Hampden Park bent, combineer dan even een stadiontour met een bezoek aan het Scottish Football Museum, dat zich binnen de poorten van Hampden Park bevindt. Duizenden objecten en talrijke filmbeelden (waaronder de beauty van Archie Gemmill tegen Oranje op het WK van 1978) onderstrepen de belangrijke rol die het Schotse voetbal de afgelopen 150 jaar gespeeld heeft. Natuurlijk ontbreekt het geluid van de fameuze 'Hampden Road', de decibellen die het Schotse publiek in vroeger tijden produceerden tijdens interlands, niet. De toegangsprijs voor zowel het museum als de stadiontour bedraagt acht pond; combineer je beide, dan is de prijs dertien pond.

GOUDEN TIP

Arthur Numan

"Nadat ik vijf jaar bij Rangers speelde, heb ik nog zeven jaar in Glasgow gewoond. We vliegen er nog steeds geregeld naartoe, ondanks het beroerde weer. In Glasgow, een groot dorp, zijn briljante pubs. Zoals One Up, waar je ook top kunt eten, aan het supergezellige Royal Exchange Square. Binnen een half uur zit je in prachtige, ruige natuur. Als je op de beroemde golfbanen St. Andrews of Gleneagles hebt gespeeld, mag je pas zeggen dat je golfer bent. Wel maanden van tevoren boeken. Kaartjes voor 'The Old Firm' bemachtigen is helemaal een crime, zelfs voor oud-spelers. Het is de gaafste wedstrijd die ik ooit gespeeld heb. Maar een 'normale' thuiswedstrijd van Celtic of Rangers is ook al een hele belevenis."

Vrienden van VanBastisch